စက်တင်ဘာ ၂၁ – ၂၀၂၆
SN (VOM)
လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံတဝန်းမှာ လျှပ်စစ်မီးအားတွေ အတက်အကျ မမှန်တာ မကြာခဏ မီးပျက်တာတွေကြောင့် ပြည်သူတွေအနေနဲ့ လူနေမှုဘဝနဲ့ လုပ်ငန်းခွင်တွေမှာ အခက်အခဲတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။
ဗို့အား ၂၂၀ အထိ လာရမယ့်အစား တချို့နေရာတွေမှာ ဗို့အား ၁၅၀ ခန့်အထိ ကျဆင်း သလို တချို့ နေရာတွေမှာ ဗို့အား ၂၆၀ ကျော်၊ ၃၆၀၊ ၄၀၀ ကျော်အထိ မီးအား ဆောင့်တက်တာမျိုးတွေ ဖြစ်နေတယ်လို့ သိရပါတယ်။
“ဖြစ်ချင်တိုင်းဖြစ်နေတာ။ မှော်ဘီ ရဲဘော်စျေးတော့ မီးအားက ဘာမှလုပ်မရဘူး။ မီးအားမြှင့်စက်ပါ ဆွဲမတင်နိုင်ဘူး” လို့ ပြည်သူတယောက်က ပြောပါတယ်။
ဒါပေမယ့် ဒဂုံမြို့သစ် (မြောက်ပိုင်း) မြို့နယ်မှာတော့ စက်တင်ဘာ ၂၀ ရက်၊ ညပိုင်းက လျှပ်စစ်ဗို့အား ၃၆၀ အထိ တက်သွားတဲ့အတွက် မီးလုံးတွေ အကုန် ကွဲထွက်ခဲ့တယ်လို့ သိရပြီး တောင်ဥက္ကလာပမြို့နယ်မှာလည်း ဗို့အား ၂၆၃ အထိ တက်သွားတဲ့အတွက် အိမ်ရှိ မိန်းခလုပ်ကို ချထားခဲ့ရတယ်လို့ ပြည်သူတယောက်က ပြောပါတယ်။
“မီးအားက နိမ့်လိုက်၊ ကျလိုက်နဲ့ ခုန်နေတာ။ တခါဆို မီးအား ဆောင့်တက်သွားတာ ခဏမဟုတ်ဘူး။ အချိန်ကြာတယ်။ အခြေအနေကို လန့်နေတာနဲ့ မိန်းချလိုက်ရတယ်။ မီးလောင်ရင်တော့ အိမ်ရှင်ပဲ အဖမ်းခံရတာ” လို့ တောင်ဥက္ကလာပမြို့နယ်မှာ နေထိုင်သူက ပြောပါတယ်။
မီးအားမမှန်ဘဲ အတက်အကျ ဖြစ်နေတဲ့အတွက် ပြည်သူတွေဟာ ရေခဲသေတ္တာ၊ အဲယားကွန်းနဲ့ အိမ်သုံး လျှပ်စစ်ပစ္စည်း ပျက်စီးတွေမှုကို ကြုံတွေ့နေရပြီး ပြုပြင်စရိတ်တွေ ပိုမိုကုန်ကျရသလို မီးအားထိန်းညှိပေးတဲ့ မီးအားမြှင့်စက်တွေကိုလည်း မဖြစ်မနေ ငွေကုန်ကြေးကျခံ ဝယ်ယူသုံးစွဲနေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။
“လက်ရှိ ခေတ်အခြေအနေအရ EPC မှာလည်း ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်တွေ မရှိကြတော့ဘူးထင်တယ်။ အရေးပေါ်ပျက်ရင် ရမ်းသမ်း ချိတ်ဆက်နေကြသလို ဖြစ်နေတယ်။ လျှပ်စစ်မီးလိုင်းကို Phase နဲ့ Neutral သဲသဲကွဲကွဲကွဲ မသိကြဘူး။ ချိတ်ပြီး ပြီးရော လုပ်နေကြတာဆိုတော့ လျှပ်စစ်မီး အသုံးပြုနေကြတဲ့ ပြည်သူတွေက မီးသီးတွေကျွမ်း၊ လျှပ်စစ်ပစ္စည်းမှန်သမျှ ပျက်စီးနဲ့ ဆုံးရှုံးမှုတွေဖြစ်တော့ EPC ကိုလှမ်းခေါ်၊ service တွေတောင်း လုပ်နေကြရတယ်” လို့ နောက်ထပ် ပြည်သူတယောက်က ပြောပါတယ်။
ဒါအပြင် စက်မှုဇုန်တွေ၊ ကုန်ထုတ်လုပ်မှု အသေးစားလုပ်ငန်းတွေ၊ မိတ္တူဆိုင်၊ ဝပ်ရှော့နဲ့ ဆိုင်ခန်းတွေဟာလည်း မီးအားမမှန်တာ၃ကြောင့် မီးစက်တွေကိုသာ အားကိုးနေရတဲ့အတွက် စက်သုံးဆီအသုံးစရိတ် ပိုမို ကုန်ကျနေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။
အခုလို မီးပြတ်တောက်မှုနဲ့ မီးအားမမှန်မှုတွေကြောင့် လုပ်ငန်းခွင်တွေနဲ့ ဆိုင်ခန်းတွေမှာ မီးစက်နှိုးရာကနေ အောက်ဆီဂျင် ပြတ်တောက်ပြီး အသက်အန္တရာယ်နဲ့ ရင်ဆိုင်ရတဲ့ ဖြစ်စဥ်တွေလည်း ရှိနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ စက်တင်ဘာ ၁၉ ရက်နေ့၊ ညပိုင်းက တနိုင်ငံလုံး System Breakdown ဖြစ်ချိန်၊ စမ်းချောင်းမြို့နယ်က အလှပြင်ဆိုင်တဆိုင်မှာ မီးစက်နှိုးထားရာကနေ အောက်ဆီဂျင်ပြတ်ကာ အမျိုးသမီး ငါးယောက် သတိလစ်မေ့မျောမှု ဖြစ်ခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။
မီးအားအတက်အကျ ဖြစ်ရတဲ့ အကြောင်းအရင်းတွေကတော့ အဓိက က ဓာတ်အားပေးတဲ့ စက်ရုံတွေအနေနဲ့ ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း လျော့နည်းနေတာကြောင့်ဖြစ်ပြီး မဟာဓာတ်အားလိုင်း စနစ်အတွင်း ဝန်အား မမျှတမှုကြောင့် မကြာခဏဆိုသလို စနစ်တခုလုံး ပြတ်တောက်မှုနဲ့ ဗို့အား မတည်ငြိမ်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်နေတာလို့ လျှပ်စစ်ဝန်ကြီးဌာနနဲ့ နီးစပ်သူက ပြောပါတယ်။
“တချို့ မြို့နယ်တွေမှာဆို ဓာတ်အား ဖြန့်ဖြူးတဲ့နေရာမှာ နည်းပညာနဲ့ စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်တွေ ရှိနေတယ်။ ဒါကြောင့်ပဲ ဓာတ်အား ပျောက်ဆုံးမှုနှုန်းတွေ မြင့်မားနေတာ။ မီးအား ဆောင့်တက်တယ် ဆိုတာတွေက လေတိုက်လို့ ကြိုးပူးတာလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်” လို့ သူက ပြောပါတယ်။
ပြည်သူတွေအနေနဲ့ မိမိတို့ရဲ့ အဖိုးတန် အိမ်သုံးပစ္စည်းတွေ လောင်ကျွမ်း ပျက်စီးမှု မရှိစေဖို့ အရည်အသွေး ကောင်းမွန်တဲ့ ဗို့အားထိန်းစက် (ဒါမှမဟုတ်) Automatic Voltage Regulator (AVR) တွေကို ကြားခံတပ်ဆင် အသုံးပြုသင့်တယ်လို့ သူက ပြောပါတယ်။
မီးပြန်လာခါစအချိန်မှာ ဗို့အား ရုတ်တရက် အဆမတန် တက်လာတတ်တဲ့အတွက် မီးလာပြီး အနည်းဆုံး ၅ မိနစ်ခန့် စောင့်ဆိုင်းပြီးမှသာ အရေးကြီး စက်ပစ္စည်းတွေကို ဖွင့်ရမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ဒါအပြင် မီးစက်အသုံးပြုပါကလည်း လေဝင်လေထွက်ကို ဂရုစိုက်သင့်ပြီး မီးစက်တွေကို အခန်းတွင်း/အိမ်တွင်း အလုံပိတ်တွေမှာ လုံးဝ (လုံးဝ) မနှိုးသင့်ဘဲ ကာဗွန်မိုနောက်ဆိုဒ် အဆိပ်သင့်ခြင်းနဲ့ အောက်ဆီဂျင် ပြတ်တောက်ခြင်းအန္တရာယ်မှ ကာကွယ်နိုင်ဖို့ လေဝင်လေထွက် ကောင်းမွန်တဲ့ အမိုးအောက် (ဒါမှမဟုတ်) အပြင်ဘက်မှာသာ မီးစက်ကို ထားရှိရမယ်လို့ သူက ပြောပါတယ်။
Photo – CJ
