Year: 2022

ဂျီနီဗာ၊ မေ-၁၉-၂၀၂၂ မျိုးဆက်(VOM) ကမ္ဘာ့ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်ဟာ လွန်ခဲ့တဲ့နှစ်ပေါင်း ၃၀ အတွင်း ၁၀ စင်တီမီတာကျော် မြင့်တက်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၁ ခုနှစ်မှာတော့ စံချိန်သစ်တင်ခဲ့တယ်လို့ ကမ္ဘာ့မိုးလေ၀သအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်တဲ့ အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အဲဒီအစီရင်ခံစာကို မေ ၁၈ ရက်မှာ ထုတ်ပြန်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာတစ်၀န်းမှ မိုးလေ၀သအာဏာပိုင်တွေနဲ့ သုတေသနအဖွဲ့အစည်းတွေမှ စုစည်းပေးပို့တဲ့ အချက်အလက်တွေအပေါ် အခြေခံထားပါတယ်။ ၁၉၉၃ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၁ ခုနှစ်အကြားမှာ ကမ္ဘာ့ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်ဟာ ပျှမ်းမျှအားဖြင့် ၁၀ ဒသမ ၂ စင်တီမီတာထိ မြင့်တက်ခဲ့ပြီး မကြာသေးမီကာလတွေအတွင်း အရှိန်မြင့်လာကြောင်း အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အဓိကအားဖြင့် တောင်၀န်ရိုးစွန်းရှိ ရေခဲလွှာတွေနဲ့ အခြားနေရာတွေမှ ရေခဲတွေအရည်ပျှော်ပြီး ပင်လယ်ထဲသို့ စီး၀င်တာတွေကြောင့် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင် ပိုမိုမြင့်တက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး ကမ်းရိုးတန်းဒေသမှာ နေထိုင်သူ သန်းပေါင်းများစွာအတွက် ကြီးမားတဲ့ သက်ရောက်မှုတွေရှိလာနိုင်တယ်လို့ ကမ္ဘာ့မိုးလေ၀သအဖွဲ့က ပြောပါတယ်။ ကမ္ဘာ့ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်ဟာ…

နယူးယောက်၊ မေ-၁၉-၂၀၂၂ မျိုးဆက်(VOM) ယူကရိန်းကို ရုရှားရဲ့ ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ရေရှည်ဖြစ်ပွားဖွယ်ရှိတဲ့ စားနပ်ရိက္ခာအကြပ်အတည်းမှာ များမကြာမီ ရင်ဆိုင်ရနိုင်ကြောင်း ကုလသမဂ္ဂက သတိပေးပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။ ယူကရိန်းစစ်ပွဲကြောင့် ဆင်းရဲတဲ့နိုင်ငံတွေမှာ စားနပ်ရိက္ခာ ပြတ်လပ်မှုကို ပိုမိုဆိုးရွားကြောင်း ကုလသမဂ္ဂအတွင်းရေးမှူးချုပ် ဂူတာရက်စ်က ပြောပါတယ်။ ယူကရိန်းရဲ့ပြည်ပပို့ကုန်တွေ စစ်ကြိုကာလတုန်းကလိုအခြေအနေပြန်မရောက်ဘူးဆိုရင် အချို့နိုင်ငံတွေမှာ ရေရှည်အငတ်ဘေးဆိုက်နိုင်တယ်လို့ သူက သတိပေးပြောဆိုပါတယ်။ ပဋိပက္ခတွေကြောင့် တချိန်က စားသုံးဆီအမြောက်အများအပြင် ပြောင်းနဲ့ဂျုံလိုမျိုး ကောက်ပဲသီးနှံတွေများစွာ တင်ပို့ခဲ့တဲ့ ယူကရိန်းဆိပ်ကမ်းတွေဆီကနေ ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်တွေဟာ ပြတ်တောက်နေပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ကမ္ဘာ့လုံးဆိုင်ရာ ရောင်းလိုအာလျော့ကျခဲ့ပြီး ကုန်စျေးနှုန်းတွေ မြင့်တက်ခဲ့ပါတယ်။ ကုလသမဂ္ဂရဲ့ထုတ်ပြန်ချက်အရ ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခစျေးနှုန်းဟာ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ် အလားတူကာလကထက် ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး မြင့်တက်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှု၊ ကပ်ရောဂါရဲ့ သက်ရောက်မှုနဲ့ လက်ရှိပဋိပက္ခတွေကြောင့် လူသန်းပေါင်းများစွာဟာ စားနပ်ရိပ်က္ခာမလုံလောက်မှုကြောင့် အာဟာရချို့တဲ့မှု အစုလိုက်အပြုံလိုက် ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှုအန္တရယ်ရှိနေတယ်လို့ ကုလသမဂ္ဂအတွင်းရေးမှူးချုပ်က သတိပေးပြောဆိုပါတယ်။ Ref:…

မော်စကို၊ မေ-၁၉-၂၀၂၂ မျိုးဆက်(VOM) ယူကရိန်းနိုင်ငံ မာရီယူပိုလ်မြို့မှာ လက်နက်ချလိုက်တဲ့ ယူကရိန်းတိုက်ခိုက်ရေးသမား ၉၀၀ ကျော်ကို ရုရှားထိန်းချုပ်ထားရာ ဒွန်နက်ဒေသရှိ အကျဉ်းထောင်ဟောင်းတခုကို ပို့ဆောင်လိုက်တယ်လို့ ရုရှားဘက်က ထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။ သူတို့ရဲ့ ကံကြမ္မာနဲ့ပတ်သက်ပြီး ယူကရိန်းဘက်ကတော့ လူသိရှင်ကြားမှတ်ချက်ပြုပြောဆိုတာမရှိသေးပါဘူး။ မြို့မှာရှိတဲ့ သံမဏိစက်ရုံထဲမှာ ယူကရိန်းတိုက်ခိုက်ရေးသမား တထောင်ကျော်ပိတ်မိနေသေးတယ်လို့ ရုရှားလိုလားတဲ့ ခွဲထွက်ရေးခေါင်းဆောင်တဦးကပြောပါတယ်။ ရုရှားတပ်တွေကတော့ မာရီယူပိုလ်မြို့ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီးနောက် အရှေ့ပိုင်းဒွန်ဘက်စ်ဒေသမှာ ထိုးစစ်ဆင်မှုတွေ ဆက်လက်ပြုလုပ်နေပါတယ်။ ယူကရိန်းတပ်တွေ ဖမ်းဆီးခြင်းကို ခံခဲ့ရတဲ့ အသက် ၂၁ နှစ်အရွယ် ရုရှားစစ်သားတဦးကတော့ လက်နက်မဲ့ ယူကရိန်းအရပ်သားတဦးကို သတ်ဖြတ်ခဲ့ကြောင်း ၀န်ခံထွက်ဆိုလိုက်ပြီး ဒါဟာ ယူကရိန်းစစ်ပွဲစတင်ကတည်းက ပထမဆုံး စစ်ရာဇ၀တ်မှုမြောက်တဲ့ တရားစီရင်မှုလည်းဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအတောအတွင်း ယူကရိန်းမှာ နောက်ထပ်ရက် ၉၀ ကြာ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး သက်တမ်းတိုးဖို့ အမိန့်ကို သမ္မတ ဇီလန်စကီးက လက်မှတ်ထိုးထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။ ဂျီ-၇ အဖွဲ့ကတော့…

မက်ဒရစ်၊ မေ-၁၉-၂၀၂၂ မျိုးဆက်(VOM) ထူးဆန်းတဲ့ မျောက်ကျောက်(Monkey Pox) ရောဂါတမျိုးဟာ ဗြိတိန်၊ အမေရိကန်၊ စပိန်နဲ့ ပေါ်တူဂီနိုင်ငံတို့ မှာ ကူးစက်ပျံ့နှံ့မှု ဖြစ်ပွားလျှက်ရှိနေပါတယ်။ ဗြိတိန်၊ ပေါ်တူဂီတို့မှာ တွေ့ရှိပြီးသားဖြစ်တဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်နဲ့ဆင်တူတဲ့ လက္ခဏာတွေတွေ့ရှိပြီးနောက် လူ ၂၃ ဦးမှာ မျောက်ကျောက်ရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်ခြေရှိတယ်လို့ စပိန်အာဏာပိုင်တွေက သတိပေးချက်ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ သံသယလူနာတွေကို အတည်မပြုရသေးပေမယ့် တနိုင်ငံလုံးကို သတိပေးချက်ထုတ်ပြန်ထားကြောင်း၊ ယေဘုယျအားဖြင့် မျောက်ကျောက်ရောဂါဟာ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းမှတဆင့် ကူးစက်လေ့ရှိပေမယ့် လက်ရှိလူနာတွေကတော့ လိင်မှတဆင့်ကူးစက်တဲ့ လက္ခဏာရှိတယ်လို့ ကျန်းမာရေး၀န်ကြီးဌာနက ပြောပါတယ်။ ပေါ်တူဂီမှာတော့ ကူးစက်ခံရသူငါးဦး အတည်ပြုထားပြီး နောက်ထပ် သံသယလူနာ ၁၅ ဦးကို စစ်ဆေးမှုတွေ ပြုလုပ်နေတယ်လို့ ပေါ်တူဂီအာဏာပိုင်တွေက ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ အမေရိကန်မှာတော့ ကနေဒါနိုင်ငံကနေ ပြန်လာသူတဦးမှာ မျောက်ကျောက်ရောဂါ ကူးစက်မှု တွေ့ရှိခဲ့တယ်လို့ တာ၀န်ရှိသူတွေက ပြောပါတယ်။ ဗြိတိန်မှာလည်း မျောက်ကျောက်ရောဂါ ကူးစက်မှုတွေကို…